Drie vrijwilligers verbonden aan Filmclub Schijndel: penningmeester Marc Jacquemard, programmeur Ellen Vinks en secretaris Ger Schuurmans zijn aan het woord.
Wanneer is Filmclub Schijndel opgericht?
Op 14 april 1987 startte een filmwerkgroep van de KEG (Kulturele Evenementen Groepen) twee keer per maand een filmvertoning in het City Theater in Schijndel. Zeven jaar later in 1994, op 11 januari begon Filmclub Schijndel met het vertonen van 10 films per jaar, alleen voor leden. In de jaren daarna werd zowel het aantal filmvertoningen als het aantal filmlocaties uitgebreid.
Toen Jac (van Houten, voormalig voorzitter Filmclub Schijndel) het roer in 2000 van zijn voorgangers overnam, had hij duidelijk voor ogen wat hij met de filmclub wilde. In tegenstelling tot de enthousiaste onbezonnenheid van de initiatiefnemers in de jaren tachtig, had hij wel degelijk een visie. ‘Als filmclub willen we een maatschappelijke en kritische bewustwording stimuleren door middel van openbare filmvoorstellingen met films uit het filmhuiscircuit’. (Bron: ‘Film is de kunst van het dromen’, Jac van Houten eindredactie, 2021)
35 mm
Hoe zagen de eerste jaren eruit wat betreft techniek, locatie en publiek?
De films werden van 1994 tot 2018 vertoond in het City Theater in Schijndel. Aanvankelijk met film op 35 mm, daarna met films op DVD/Blu-ray en een beamer.
Het City Theater (1947) was gebouwd om tegemoet te komen aan de behoefte van het grote aantal toneelverenigingen in Schijndel. Hier werden vervolgens ook met enige regelmaat films vertoond. Het City Theater werd in 1964 na een interne verbouwing heropend. Na nog een aantal opknapbeurten en verbouwingen startte de bovengenoemde filmwerkgroep in 1987 met het regelmatig(er) vertonen van films.
Oude City Theater met 2 FP4 projectoren.
De bezoekersaantallen hielden gelijke tred met het steeds beter worden van de locaties waar de films vertoond werden. Van jaarlijks ongeveer 1700 bezoekers in 1994 tot ongeveer 4600 bezoekers in 2025.
Met welke uitdagingen kregen jullie in de beginperiode te maken?
De modernisering van de oorspronkelijke locatie, het City Theater, werd door de gemeente (toen nog) Schijndel lang gefrustreerd, tot ergernis van de exploitanten. De omstandigheden waaronder de eerste 35 mm films moesten worden getoond waren spartaans. Zonder de onophoudelijke inspanningen van het oorspronkelijke bestuur en later de eerste vrijwilligers zou de Filmclub zeker ter ziele zijn gegaan.
Twee locaties
Hoe is het nu?
Filmclub Schijndel vertoont films op twee locaties: Cultureel Centrum Spectrum Schijndel en Het Gasthuis. De Filmclub vertoont, met uitzondering van de maanden juli en augustus, wekelijks een film op dinsdagavond.
In Spectrum Schijndel worden de films vertoond in de Podiumzaal, een top-of-the-bill zaal met 240 stoelen. Het Gasthuis, een sfeervolle voormalige kapel, draait elke laatste dinsdag van de maand voor gemiddeld 50 gasten een wereldcinemafilm.
Filmlocatie Het Gasthuis
In hoeverre zijn jullie afhankelijk van subsidies, donateurs of andere inkomstenbronnen?
We krijgen geen subsidie, maar wel een korting op de zaalhuur in Spectrum Schijndel. Zo snijdt het mes aan twee kanten: de gemeente heeft een goed bezette filmavond en Spectrum Schijndel verdient aan de nazit. De zaalhuur bij Het Gasthuis is bescheiden.
Vaste inkomsten vormen onze ongeveer 200 leden, die € 60 betalen voor 10 filmvertoningen per jaar en tevens recht hebben op een ledenkorting van € 2 voor de overige vertoningen.
Welke typen films trekken het meeste publiek?
We streven met onze programmering nog steeds de oorspronkelijke doelstelling na van het vertonen van arthouse films met een boodschap. We maken daarbij een onderscheid tussen films voor Het Spectrum (geschikt voor een breder publiek) en de kleine wereldcinemafilms voor de liefhebber in Het Gasthuis. Het publiek waardeert vooral films die gebaseerd zijn op waargebeurde verhalen met thema’s die aanzetten tot nadenken. Humor daarin wordt extra gewaardeerd. Bij de afsluiting van het filmjaar ‘trakteren’ we het publiek op een lichtere film met humor. ‘We konden weer eens lekker lachen‘ is dan een veelgehoorde reactie.
Onze bezoekers zien de films als een ontspannen avondje uit, met als vast onderdeel de nazit met een drankje in de foyer.
Bieden jullie naast filmvertoningen ook randprogrammering?
De werkgroep Projecten organiseert waar toepasselijk inleidingen bij bepaalde films. Als meest recente voorbeeld: De film I Swear werd ingeleid door een vertegenwoordiger van de belangenvereniging Gilles de la Tourette. Eerder werd Sorda ingeleid door ouders met een doof kind.
Tevredenheid
Met welke apparatuur en technieken worden de films vertoond?
In Spectrum Schijndel worden de films vertoond in de Podiumzaal middels DCP projectie.
In Het Gasthuis worden de films gestreamed en vertoond via een beamer. Het scherm wordt voor elke filmvoorstelling opgebouwd en afgebroken door onze vrijwilligers.
Hoe regelen jullie de filmrechten of licenties?
Filmrechten worden door een van de vrijwilligers rechtstreeks geregeld via de distributeur of via Filmservice. Die samenwerking verloopt naar tevredenheid.
Hoe gaan jullie om met technische problemen tijdens vertoningen?
Drie vrijwilligers vormen samen de werkgroep Techniek. Zij zijn verantwoordelijk voor het vertonen van de films. In Spectrum Schijndel is een technicus op afstand beschikbaar bij problemen. In Het Gasthuis zijn wij zelf verantwoordelijk. Dat gaat uiteraard niet altijd vlekkeloos, het blijft tenslotte techniek.
Wat doen jullie aan promotie?
We versturen wekelijke een nieuwsbrief met info over de eerstvolgende film naar leden en een groot aantal niet-leden die hierop geabonneerd zijn. Daarnaast plaatsen we wekelijks een kort artikel over de film in de plaatselijke media. Maandelijks delen we aan de bezoekers een overzicht uit van de films die vertoond zullen worden.
Dinsdagavond
Wat beschouwen jullie als het grootste succes in de geschiedenis van het filmhuis?
In Schijndel en omringende dorpen is dit inmiddels een gevleugelde uitdrukking: Dinsdagavond = Filmavond.
Filmlocatie Spectrum
Is er ook een periode of gebeurtenis geweest die jullie als een dieptepunt hebben ervaren?
Gelukkig ligt de corona-dip alweer enkele jaren achter ons.
Wat zijn jullie ambities of wensen voor de toekomst van het filmhuis?
Wij willen onze leden en niet-leden elke dinsdagavond met een goed gevoel en nieuwe inzichten naar huis laten gaan. Een wens is het bereiken van een jonger publiek en het verjongen van het team. Het een gaat wellicht samen met het ander.
Wat kan VVF betekenen voor jullie?
De VVF kan een belangenbehartiger zijn voor ons als kleine filmvertoner, en ons adviseren over bijvoorbeeld technische ontwikkelingen en over de rechten van kleine filmvertoners. De VVF zou het uitwisselen van ideeën tussen filmhuizen kunnen bevorderen.
Vooralsnog zijn we benieuwd naar de ervaringen van de overige filmhuizen. We hebben contact met enkele filmhuizen in de regio, en zitten daarmee behoorlijk op een lijn qua programmering en aanpak. Is dat ook zo in de rest van de filmhuizen?
Openlucht filmvertoning
Feitjes Filmclub Schijndel
234 leden, 16 vrijwilligers, onder wie drie vrijwilligers Techniek. Ongeveer 35 films per jaar waarvan één openluchtvertoning en één ontbijtbios. Wekelijkse nieuwsbrief en maandelijks programmaoverzicht. Twee locaties: Cultureel Centrum Spectrum Schijndel en de (voormalige) kapel Het Gasthuis. Filmvertoningen worden voorafgegaan door een (korte) inleiding door een van de vrijwilligers. Toepassen van film waarderingsbriefje. Jaarabonnement voor leden € 60 voor 10 films. Leden krijgen ook € 2 korting op de overige films. Niet-leden betalen € 8,50 (Spectrum) en € 7,50 (Het Gasthuis). Zo’n 70 % van de Filmclub leden is vrouw.
Klik hier voor meer informatie over Filmclub Schijndel